De vraag naar warmtebeeldkijkers groeit snel. Steeds meer natuurliefhebbers en onderzoekers gebruiken ze om dieren zoals vogels en vleermuizen te observeren, zowel overdag als ’s nachts.
Maar hoe werkt een warmtebeeldkijker precies? En waar moet je op letten?
Een warmtebeeldkijker is zowel een optisch als elektronisch apparaat dat temperatuurverschillen zichtbaar maakt. Doordat het zowel optisch als elektronisch is sluit het perfect aan op ons kennisgebied, namelijk de optiek van verrekijkers, telescopen en lenzen én het digitale van fotocamera’s.
In tegenstelling tot een gewone camera, die werkt met zichtbaar licht, gebruikt een warmtebeeldkijker infraroodstraling/licht (warmte). Deze straling is altijd aanwezig. Daardoor kun je ook in volledige duisternis waarnemen, maar ook overdag. Hierdoor is het ook ideaal geschikt voor vogels die overdag tussen het riet of in de boom zit, maar ook om in het donker op zoek te gaan naar uilen of vleermuizen.
Kort samengevat:
- Werkt met warmte in plaats van licht
- Geschikt voor dag én nacht
- Ideaal voor het detecteren van dieren
Een warmtebeeldkijker bestaat uit een aantal belangrijke componenten die belangrijk zijn voor de kwaliteit van de warmtebeeldkijker. In het komende stuk gaan wij deze bespreken om een zo goed mogelijk beeld te geven waarom er kwaliteitsverschillen zijn.
Het objectief is het eerste onderdeel waar de infrarood-straling doorheen komt. Bij warmtebeeldkijkers wordt gebruikgemaakt van een lens met een germanium-coating. Deze laat infraroodstraling door, maar blokkeert zichtbaar licht.
Net als bij verrekijkers geldt dat een groter objectief meer licht doorlaat en hierdoor een warmtebeeldkijker meer infrarood straling kan opvangen. Een groter objectief zorgt er ook voor dat de warmtebeeldkijker zwaarder en groter wordt.
daarnaast geeft een groter objectief ook een grotere vergrotingsfactor, waardoor deze beter geschikt zijn voor onderwerpen op grotere afstand. Een kleiner objectief geeft juist een breder gezichtsveld en is daarom beter geschikt voor dichtbij zoals een bebost gebied of wanneer vleermuisonderzoek gedaan wordt bij huizen.
Wat moet je onthouden:
- Een groter objectief geeft vaak meer bereik
- Een kleiner objectief geeft vaak een breder gezichtsveld
- Maar groter, hoe zwaarder de kijker
De sensor oftewel detector zet infraroodstraling om in een bruikbaar beeld. De Sensor vangt het infraroodlicht op dat door het objectief naar binnen is gekomen. Net zoals bij sensoren van fotocamera’s geldt dezelfde regel: Hoe groter de sensor, hoe nauwkeuriger de metingen.
De gevoeligheid wordt uitgedrukt in NETD-waarden. Hoe lager dit getal, hoe gevoeliger de warmtebeeldkijker is. Een warmtebeeld met een lagere NETD-waarden kan hierdoor nauwkeuriger temperatuurverschillen meten en met name wanneer de omstandigheden lastiger worden. Daarnaast pixelgrote ook belangrijk. De grootte van de pixel wordt uitgedrukt in “µm“. Hoe hoger dit getal, hoe groter en gevoeliger de pixel. Op grootte sensoren kunnen grotere en meer pixels geplaatst worden, waar de kwaliteit en betrouwbaarheid vaak toeneemt.
De sensor van een warmtebeeldkijker heeft ook invloed op de vergroting. Een grotere sensor geeft namelijk een kleinere vergrotingsfactor. In de praktijk merken wij dat veel klanten de voorkeur geven aan een kleiner objectief (35mm) in combinatie met een grotere sensor (640×512), omdat dit beter geschikt is voor het detecteren van vogels en vleermuizen.
Wat moet je onthouden:
- Lage NETD = beter beeld bij moeilijke omstandigheden
- Grotere pixels = hogere gevoeligheid
- Hogere resolutie = meer detail
- Grotere sensor = een kleinere vergrotingsfactor
Zodra de data is opgevangen door het objectief en sensor wordt dit verwerkt door een processor. De processor wordt vaak onderschat, veel gebruikers kijken alleen naar specificaties zoals resolutie, maar vergeten hoe belangrijk de processor is. De processor zorgt er namelijk voor dat de data nauwkeurig en snel wordt verwerkt en de gebruiker betrouwbare informatie heeft. Door een snelle verwerking heeft de warmtebeeld minder vertraging tussen het beeld dat wordt opgevangen en het beeld dat wordt geprojecteerd op het display.
Wat moet je onthouden:
- Een goede processor maakt het verschil tussen “zien” en “herkennen”
- Een processor is belangrijk voor een betrouwbare en snelle weergaven
Wanneer de processor de data heeft verwerkt tot beeldmateriaal wordt dit geprojecteerd op een display. Hierbij is de resolutie verversingssnelheid en grootte van het display van belang voor de weergave van het beeld en het comfort tijdens het observeren.
De resolutie van een display is belangrijk voor het detail en de digitale crop-mogelijkheden. Door een hogere resolutie wordt er meer detail vrijgegeven waardoor de gebruiker beter kan determineren. Ook zijn er meer pixels en kan dit het verschil zijn tussen onderwerp verder weg wel of niet kunnen zien. Daarnaast geeft een hogere resolutie ook de mogelijkheid om digitaal te croppen zonder dat het beeld te korrelig wordt, omdat er meer pixels overblijven en hierdoor wederom meer detail.
De verversingssnelheid van het beeld is belangrijk voor een vloeiend en fijn beeld. Wanneer dit trager is kan dit zorogen voor een vertraging in de weergave en hierdoor een minder betrouwbaar beeld.
Wat moet je onthouden:
- Hogere resolutie = beter kunnen determineren
- Lage verversingssnelheid = onrustig beeld
De software zorgt voor een betere en fijnere kijkervaring. De juiste software geeft meerdere aanpas mogelijkheden zoals bijvoorbeeld het aanpassen van de kleuren van het beeldmateriaal én de helderheid en contrast van het beeld. Zo bieden veel warmtebeeldkijkers meerdere kleurprofielen aan zoals white-hot, black-hot, red-hot, etc. Deze profielen kunnen per situatie voordelen bieden en zo geldt dit ook voor het contrast en helderheid van het beeld. Door middel van firmware updates blijft deze software up-to-date en waar nodig verbeterd. Zo heeft Pulsar tijdens een van de firmware updates de “Image Boost” functie toegevoegd, waardoor beelden meer scherpte krijgen.
Wat moet je onthouden:
- Software kan een groot verschil maken in gebruikservaring
Veel warmtebeeldcamera’s hebben tegenwoordig ingebouwde WIFI, waardoor de warmtebeeld kan live-streamen naar een smart-apparaat. Hierdoor kan de gebruiker met meerdere mensen tegelijk kijken. Daarnaast bieden veel warmtebeeldkijkers de mogelijkheid om te fotograferen of te filmen, waardoor er beeldmateriaal gemaakt kan worden voor eventueel onderzoek achteraf.
Warmtebeeldkijkers zijn technisch complexe producten, waarbij meerdere factoren samen de beeldkwaliteit bepalen.
Op papier lijken modellen soms vergelijkbaar, maar in de praktijk kunnen de verschillen groot zijn.
Twijfel je tussen meerdere modellen? In de winkel kunnen we je precies laten zien waar de verschillen zitten en dat maakt bij warmtebeeld vaak direct het verschil.